స్పామ్‌ కాల్స్‌పై 15.29 లక్షల ఫిర్యాదులు.. 41% పెరుగుదల

దిల్లీ: సెల్‌ఫోన్లకు వచ్చే స్పామ్‌ కాల్స్‌, సందేశాలపై ఫిర్యాదులు భారీగా పెరిగాయి. 2026 జులై– సెప్టెంబరు త్రైమాసికంలో 15.29 లక్షల ఫిర్యాదులు నమోదయ్యాయి. ఏప్రిల్‌- జూన్‌లో ఇవి 10.85 లక్షలే. దాదాపు 41% పెరుగుదల. భారత టెలికాం నియంత్రణ సంస్థ (ట్రాయ్‌) శుక్రవారం (నవంబరు 13) ఈ గణాంకాలను విడుదల చేసింది. ప్రతి 10 లక్షల కాల్స్‌కు ఫిర్యాదులు 1.5 నుంచి 2.14కు చేరాయి.

వీటిలో 7.23 లక్షలు చర్యలకు అర్హమైనవిగా తేలాయి. తొలిసారి నిబంధనలు ఉల్లంఘించిన 1,10,325 నంబర్లను టెలికాం సంస్థలు 15 రోజులు నిలిపివేశాయి. పదేపదే ఉల్లంఘించిన 13,777 నంబర్లను ఏడాది పాటు తొలగించాయి. 374 సంస్థలను ఏడాది పాటు నిషేధిత జాబితాలో చేర్చాయి. బల్క్‌ సందేశాలపై కనిపించే 3,725 ఎస్‌ఎంఎస్‌ హెడర్లను అడ్డుకున్నాయి. ఏప్రిల్‌- జూన్‌లో ఏడాది పాటు తొలగించిన నంబర్లు 46,786.

వొడాఫోన్‌ ఐడియా నంబర్ల నుంచి వెళ్లిన కాల్స్‌, సందేశాలపైనే ఎక్కువ ఫిర్యాదులు వచ్చాయి. సంస్థలు తమ నెట్‌వర్క్‌ల నుంచే వెళ్లినట్లు గుర్తించిన 14,67,001 ఫిర్యాదుల్లో వీటి వాటా 5,39,285. ఎయిర్‌టెల్‌పై 3,52,062, రిలయన్స్‌ జియోపై 2,93,716 ఫిర్యాదులు అందాయి.

ఇరు రాష్ట్రాల్లో 8.98 కోట్ల కనెక్షన్లు

స్పామ్‌ గణాంకాలను ట్రాయ్‌ రాష్ట్రాల వారీగా ఇవ్వలేదు. అక్టోబరు 27న విడుదలైన సెప్టెంబరు లెక్కల ప్రకారం తెలంగాణ సహా ఆంధ్రప్రదేశ్‌ సర్వీస్‌ ఏరియాలో 8.98 కోట్ల మొబైల్‌ కనెక్షన్లు ఉన్నాయి. దేశంలోని 134.9 కోట్ల చందాదారుల్లో 16.64% మందే డీఎన్‌డీ (డోంట్‌ డిస్టర్బ్‌) ప్రాధాన్యం నమోదు చేసుకున్నారు. మిగతా 112 కోట్ల మందికి పైగా నమోదిత టెలిమార్కెటర్ల ప్రచార కాల్స్‌, సందేశాలన్నీ చేరవచ్చని ట్రాయ్‌ పేర్కొంది.

కాల్స్‌ తీరును విశ్లేషించే వ్యవస్థలతో సంస్థలు 1,828 కోట్ల కాల్స్‌ను, 162 కోట్ల సందేశాలను అనుమానిత స్పామ్‌గా గుర్తించాయి. అనుమానిత పంపేవారికి 45.96 లక్షల హెచ్చరిక నోటీసులు వెళ్లాయి.

మీరు చేయాల్సింది ఇదీ

ట్రాయ్‌ డీఎన్‌డీ యాప్‌, టెలికాం సంస్థ యాప్‌ లేదా వెబ్‌సైట్‌లో ప్రాధాన్యం నమోదు చేసుకోవచ్చు, మార్చుకోవచ్చు. 1909కు కాల్‌ చేసినా, ఎస్‌ఎంఎస్‌ పంపినా సరిపోతుంది. అన్ని రంగాల ప్రచార కాల్స్‌ను గానీ, కొన్ని రంగాలవి గానీ అడ్డుకోవచ్చు. సెప్టెంబరు 30 నాటికి యాప్‌కు 42.36 లక్షల డౌన్‌లోడ్లు. మొత్తం ఫిర్యాదుల్లో 92.9% దీని ద్వారానే వచ్చాయి.

సెప్టెంబరు 18న ట్రాయ్‌ సవరించిన నిబంధనలతో చర్యల పరిమితి తగ్గింది. ఒక పంపేవారిపై 10 రోజుల్లో కనీసం మూడు వేర్వేరు ఫిర్యాదులు వచ్చి, ఆ నంబరును టెలికాం సంస్థల వ్యవస్థ కూడా అనుమానితంగా గుర్తిస్తే చర్యలు మొదలవుతాయి. గతంలో ఐదు ఫిర్యాదులు అవసరమయ్యేవి.

ప్రచార కాల్స్‌ 140తో మొదలయ్యే నంబర్ల నుంచి వస్తాయి. బ్యాంకులు, ఆర్థిక, బీమా సంస్థలు, ప్రభుత్వ శాఖలు 1600 సిరీస్‌ నుంచి సేవల కాల్స్‌ చేస్తాయి. ఆగస్టు 10న ప్రవేశపెట్టిన 1601 సిరీస్‌ యుటిలిటీ, లాజిస్టిక్స్‌, డెలివరీ సంస్థల కోసం. ఫిర్యాదు పరిష్కారం నచ్చకపోతే 15 రోజుల్లోగా డీఎన్‌డీ యాప్‌, టెలికాం సంస్థ యాప్‌ లేదా పోర్టల్‌, 1909 ద్వారా అప్పీలు చేసుకోవచ్చు.