నవంబరు 11న స్వచ్ఛ సర్వేక్షణ్‌ అవార్డులు.. గతసారి ఏపీకి ఐదు

దిల్లీ: దేశంలోని పరిశుభ్ర నగరాలేవో బుధవారం (నవంబరు 11) తేలనుంది. స్వచ్ఛ సర్వేక్షణ్‌ 2025-26 అవార్డులను రాష్ట్రపతి ద్రౌపదీ ముర్ము ఆ రోజు ప్రదానం చేస్తారు. దిల్లీలోని విజ్ఞాన్‌ భవన్‌ ఇందుకు వేదిక కానుంది. పదో విడత సర్వే పూర్తయిందని కేంద్ర గృహనిర్మాణ, పట్టణ వ్యవహారాల శాఖ సోమవారం తెలిపింది. కేంద్ర మంత్రి మనోహర్‌లాల్‌, సహాయ మంత్రి తోఖన్‌ సాహు కార్యక్రమంలో పాల్గొంటారు.

ఈ సర్వే 2016లో 73 పట్టణ స్థానిక సంస్థలతో మొదలైంది. ఇప్పుడు 4,751కి పైగా నగరాలు, పట్టణాలు దీని పరిధిలో ఉన్నాయి. పది అంశాల కింద 43 సూచికలతో మార్కులు వేశారు. చెత్త విభజన, సేకరణ, తరలింపు, మురుగునీటి నిర్వహణ, పారిశుద్ధ్య కార్మికుల సంక్షేమం, ఫిర్యాదుల పరిష్కారం వీటిలో ఉన్నాయి. శిక్షణ పొందిన 3,000 మందికి పైగా పరిశీలకులు క్షేత్రస్థాయిలో తనిఖీ చేశారు.

ఈసారి ప్రజల అభిప్రాయానికి ఎక్కువ ప్రాధాన్యం ఇచ్చారు. నదీ తీరాలు, సముద్ర తీరాలు, చెరువుల శుభ్రతనూ లెక్కలోకి తీసుకున్నారు. బహిరంగ మలమూత్ర విసర్జన నివారణ, పర్యాటక, వారసత్వ ప్రాంతాల శుభ్రత, బడుల్లో అవగాహనపై కొత్త సూచికలు పెట్టారు.

గతసారి ఏపీకి ఐదు, తెలంగాణకు రెండు

గత సర్వే అవార్డులను 2025 జులై 17న ప్రదానం చేశారు. మొత్తం 78 అవార్డుల్లో ఐదు ఏపీ నగరాలకు దక్కాయి. పది లక్షలకు పైగా జనాభా ఉన్న విభాగంలో విజయవాడ ‘సూపర్‌ స్వచ్ఛ లీగ్‌’లో చోటు సంపాదించింది. ఇందౌర్‌, సూరత్‌, నవీ ముంబయి సరసన నిలిచింది. 3-10 లక్షల విభాగంలో గుంటూరు, 50 వేల నుంచి 3 లక్షల విభాగంలో తిరుపతి ఈ లీగ్‌లో చేరాయి. మహా విశాఖ నగరపాలక సంస్థకు ప్రత్యేక విభాగంలో పురస్కారం లభించింది. రాజమహేంద్రవరం రాష్ట్రస్థాయిలో ‘ప్రామిసింగ్‌ స్వచ్ఛ షెహర్‌’గా ఎంపికైంది.

తెలంగాణ నుంచి రెండింటికే అవార్డులు వచ్చాయి. సికింద్రాబాద్‌ కంటోన్మెంట్‌కు ప్రత్యేక విభాగంలో గుర్తింపు దక్కింది. గ్రేటర్‌ హైదరాబాద్‌ రాష్ట్రస్థాయిలో ‘ప్రామిసింగ్‌ స్వచ్ఛ షెహర్‌’గా నిలిచింది. సూపర్‌ స్వచ్ఛ లీగ్‌లో గానీ, జనాభా విభాగాల్లో తొలి మూడు స్థానాల్లో గానీ రాష్ట్రం నుంచి ఏ నగరమూ లేదు.

‘స్వచ్ఛ షెహర్‌ జోడీ’లో రాణించిన నగరాలనూ ఈసారి సత్కరిస్తారు. 2025 సెప్టెంబరు 27న మొదలైన ఈ కార్యక్రమంలో 70 నగరాలు మరో 191 నగరాలకు మార్గదర్శకంగా ఉన్నాయి. కంటికి కనిపించే శుభ్రతలో ఆ 191 నగరాల మార్కులు 48 శాతం నుంచి 70 శాతానికి పెరిగాయని కేంద్రం తెలిపింది. ఇంటింటి చెత్త సేకరణలో 52 శాతం నుంచి 74 శాతానికి చేరాయని పేర్కొంది. ఏ నగరానికి ఏ స్థానం వచ్చిందనేది బుధవారం వేడుకలోనే వెల్లడవుతుంది.