బాణసంచా భద్రతకు ఏపీ కొత్త నిబంధనలు: స్టేట్ నోడల్ అథారిటీ, 30 రోజుల్లో సేఫ్టీ సెల్

బాణసంచా తయారీ యూనిట్లకు లైసెన్సులు ఇవ్వడం, తనిఖీ చేయడం, చర్యలు తీసుకోవడం అన్నింటినీ ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం కొత్తగా తీర్చిదిద్దింది. ఇకపై ఒకే అధికార వ్యవస్థ పర్యవేక్షిస్తుంది. తనిఖీ అధికారి సంతకం చేసిన ప్రతి సర్టిఫికెట్‌కూ ఆయనే బాధ్యత వహించాలి. రాయవరం, వెట్లపాలెం (కాకినాడ జిల్లా) బాణసంచా యూనిట్లలో జరిగిన పేలుళ్ల తర్వాత వచ్చిన ఈ బాణసంచా భద్రత నిబంధనలు కీలక మలుపు.

ప్రధాన కార్యదర్శి జి. సాయిప్రసాద్ నవంబర్ 7 శనివారం ఈ ఉత్తర్వు (government order) జారీ చేశారు. పేలుళ్లపై విచారణ జరిపిన కమిటీలు రెండు లోపాలను ఎత్తిచూపాయి. పర్యవేక్షణ ఒక్కో శాఖకూ చెల్లాచెదురుగా ఉండటం, యూనిట్‌లోని ప్రమాద స్థాయిని బట్టి తనిఖీలు లేకపోవడం.

రాష్ట్ర స్థాయిలో ఒకరు, జిల్లాల్లో కలెక్టర్లు

రాష్ట్ర విపత్తు స్పందన, అగ్నిమాపక సేవల డైరెక్టర్ జనరల్‌ను స్టేట్ నోడల్ అథారిటీగా నియమించారు. ఆయన నెలనెలా శాఖల మధ్య సమీక్ష నిర్వహించి, అమలు నివేదికలను హోం శాఖకు పంపాలి. జిల్లాల్లో కలెక్టరే నోడల్ అధికారి. ప్రతి మూడు నెలలకు ఒకసారి సమీక్షిస్తారు.

కలెక్టర్ అధ్యక్షతన జిల్లా బాణసంచా భద్రత కమిటీలు ఏర్పడతాయి. పోలీసు, అగ్నిమాపక, రెవెన్యూ, ఫ్యాక్టరీలు, కార్మిక, కాలుష్య నియంత్రణ శాఖల అధికారులు అందులో ఉంటారు. లైసెన్సు ఉన్న యూనిట్లను, అత్యవసర సన్నద్ధతను కనీసం ప్రతి త్రైమాసికం పరిశీలించాలి.

30 రోజుల్లో స్టేట్ ఎక్స్‌ప్లోజివ్స్ అండ్ ఫైర్‌వర్క్స్ సేఫ్టీ సెల్ ఏర్పాటు కావాలి. అన్ని యూనిట్లతో డిజిటల్ రిజిస్టర్ తయారు చేయడం, ప్రమాద స్థాయి ఆధారంగా తనిఖీ షెడ్యూళ్లు రూపొందించడం, ఫైర్‌వర్క్స్ రిస్క్ ఇండెక్స్ సిద్ధం చేయడం, పెసో (PESO)తో సమన్వయం ఈ సెల్ పని.

రెండు దశల లైసెన్సు, ఆన్‌లైన్ portal, అధికారులపై వ్యక్తిగత బాధ్యత

ఎల్‌ఈ-1(ఎ) యూనిట్లకు లైసెన్సు ఇకపై రెండు దశల్లో వస్తుంది. ముందు తాత్కాలిక అనుమతి. నిర్మాణం పూర్తయ్యాక అధికారులు స్వయంగా వెళ్లి తనిఖీ చేయాలి. ఆ తనిఖీకి జియో–ట్యాగ్ చేసిన ఫొటోలు, వీడియో ఆధారాలుగా ఉండాలి.

ఆర్‌టీజీఎస్, ఐటీ, ఎలక్ట్రానిక్స్ అండ్ కమ్యూనికేషన్స్ శాఖ ఆరు నెలల్లో ఏకీకృత ఆన్‌లైన్ portal ప్రారంభించాలి. లైసెన్సులు, ఆమోదిత లేఔట్లు, సీసీటీవీ దృశ్యాలు, నిల్వల కదలికలను అందులో గమనిస్తారు.

లైసెన్సు లేకుండా నడపడం, అనుమతి లేని రసాయన మిశ్రమాలు, అధిక నిల్వలు, ఆమోదం లేని పరికరాలు, తనిఖీలకు అడ్డుపడటం వంటి సందర్భాల్లో యూనిట్‌ను వెంటనే మూసివేస్తారు. సరుకు స్వాధీనం చేసుకుంటారు, చట్టపరమైన చర్యలూ ఉంటాయి.

తనిఖీ అధికారులు తమ ధ్రువీకరణలకు వ్యక్తిగతంగా బాధ్యులు. నిర్లక్ష్యంగా తనిఖీ చేసినా, ఉల్లంఘనలను దాచినా దాన్ని తీవ్రమైన వృత్తిపరమైన దుష్ప్రవర్తనగా పరిగణించి, క్రమశిక్షణ చర్యలు, చట్టపరమైన చర్యలు తీసుకుంటారు.

దీపావళి సీజన్‌లో వరుస అగ్నిప్రమాదాలు జరిగాయి. వాటిలో విజయనగరం జిల్లా రాజాంలో షోరూం దగ్ధమైన ఘటనను ముఖ్యమంత్రి నవంబర్ 9 సోమవారం సమీక్షించారు. ఉత్తర్వు తేదీ నుంచి లెక్కిస్తే, సేఫ్టీ సెల్‌కు ఇచ్చిన 30 రోజుల గడువు 2026 డిసెంబర్ 7తో, portal కు ఇచ్చిన ఆరు నెలల గడువు 2027 మే 7తో ముగుస్తాయి.